Sốt xuất huyết là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Dengue gây ra, lây truyền từ người bệnh sang người lành thông qua vết đốt của muỗi Aedes (muỗi vằn). Bệnh thường bùng phát mạnh vào mùa mưa. Sốt xuất huyết có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm, thậm chí đe dọa tính mạng, vì vậy nhận biết sớm các dấu hiệu là vô cùng quan trọng.

1.  DẤU HIỆU NHẬN BIẾT

Sau khi bị muỗi mang virus đốt, người bệnh thường có các biểu hiện sau:

• Sốt cao đột ngột (39–40°C), kéo dài 2–7 ngày
• Đau đầu dữ dội, đau sau hốc mắt
• Đau cơ, đau khớp, mệt mỏi
• Buồn nôn hoặc nôn
• Xuất hiện các nốt phát ban trên da
• Chảy máu nhẹ như chảy máu cam, chảy máu chân răng

Ở thể nặng, người bệnh có thể bị xuất huyết nghiêm trọng, tụt huyết áp, tràn dịch màng phổi hoặc sốc, cần được cấp cứu kịp thời.

Diễn biến lâm sàng bệnh sốt xuất huyết dengue

• Giai đoạn sốt: Sốt cao đột ngột (39 - 40°C), liên tục, đau đầu, đau hốc mắt, đau cơ khớp và có thể có chấm xuất huyết dưới da.
• Giai đoạn nguy hiểm (thường vào ngày thứ 3 - 7 của bệnh): Người bệnh có thể giảm sốt nhưng đây là lúc dễ xảy ra biến chứng thoát huyết tương, tràn dịch phổi hoặc xuất huyết nặng.
• Giai đoạn hồi phục (thường vào ngày thứ 7 - 10 của bệnh): Hết sốt, tổng trạng tốt lên, thèm ăn và các chỉ số máu dần trở về bình thường.

Khi nào cần đi khám ngay?

Hãy đến cơ sở y tế nếu xuất hiện các dấu hiệu sau

•  
• Đau bụng dữ dội, đặc biệt là vùng gan.
• Nôn nhiều (trên 3 lần/giờ hoặc 4 lần/6 giờ).
• Chảy máu chân răng, chảy máu cam, hoặc xuất huyết âm đạo bất thường.
• Vật vã, lờ đờ, mệt mỏi li bì.
• Tiểu ít, chân tay lạnh ẩm.

2. CHĂM SÓC TẠI NHÀ

Hiện nay chưa có thuốc đặc trị virus Dengue, việc điều trị chủ yếu là hỗ trợ:

•  
• Nghỉ ngơi, uống nhiều nước (oresol, nước trái cây, nước lọc). Ăn thức ăn lỏng dễ tiêu, tránh các thực phẩm có màu đen hoặc đỏ (để tránh nhầm lẫn với dấu hiệu xuất huyết tiêu hóa)
• Dùng thuốc hạ sốt theo hướng dẫn của bác sĩ (thường là paracetamol). Không tự ý dùng aspirin hoặc ibuprofen vì có thể gây chảy máu
• Theo dõi sát các dấu hiệu cảnh báo như đau bụng, nôn nhiều, chảy máu bất thường để nhập viện kịp thời

3. BIỆN PHÁP PHÒNG NGỪA

Phòng bệnh là yếu tố quan trọng nhất trong kiểm soát sốt xuất huyết:

•  
• Diệt muỗi, diệt lăng quăng: Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi,đậy kín dụng cụ chứa nước, thay nước thường xuyên. Dọn dẹp môi trường xung quanh, không để nước đọng. Phối hợp với các chương trình phun thuốc diệt muỗi của địa phương.
• Phòng muỗi đốt: Ngủ màn kể cả ban ngày. Sử dụng kem chống muỗi, vợt điện, bình xịt muỗi

Kết luận

Sốt xuất huyết là bệnh nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu mỗi người nâng cao ý thức bảo vệ môi trường sống và chủ động phòng chống muỗi. Việc phát hiện sớm và điều trị đúng cách sẽ giúp giảm thiểu biến chứng và bảo vệ sức khỏe cho bản thân và cộng đồng.

Tài liệu tham khảo

Quyết định số 2760/QĐ-BYT của Bộ Y Tế về việc ban hành Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị sốt xuất huyết Dengue.